Cinema Paradiso: kalm, opbouwend, vrij, sereen én onheilspellend
Het Belgische trio Cinema Paradiso tekende voor het album ‘Empty Empty’. Voor de gelegenheid breidde het zich uit naar een kwartet, Jozef Dumoulin voegde zich bij het drietal om op toetsen een bijdrage te leveren. Het resultaat is een album waar niemand de leiding heeft, en waar spiritueel samenspel de boventoon voert. Wie niet beter zou weten denkt dat het legendarische ECM weer een prachtplaat heeft uitgebracht.
Kurt Van Herck op tenor- en sopraansaxofoon, Willem Heylen op gitaar en Eric Thielemans op slagwerk vormen sinds een jaar of zeven de band Cinema Paradiso. Van Herck en Thielemans speelden al eerder samen, maar daar is nooit een album uit voortgekomen. Net als toen hebben ze nu drummer Paul Motian als inspiratiebron. Het is vrije jazz, zoals Motian die vroeger beoefende met Bill Frisell en Joe Lovano.
Het album opent met het titelstuk, wat meteen doet denken aan ECM, het label van Manfred Eicher. Het is een langgerekt, verstild stuk in een droomwereld. Electronica wordt niet geschuwd door de heren, Van Herck en Thielemans kunnen hun gang gaan, het slagwerk markeert bepaalde stukken. Het maakt dat de gecreëerde droomwereld wat onheilspellend lijkt.
Dime Paranoiacs begint uiterst rustig met Van Herck die wordt bijgestaan door Thielemans. Naarmate het stuk vordert voegen de andere twee zich ook bij hen en ontvouwt het stuk zich als een mysterieuze luisterervaring. Wat volgt is Slaap Zacht. Waar je denkt dat dit weer dezelfde richting opgaat, zorgen gitaar en tenorsax voor een totale ommekeer. De rust die van de voorgaande stukken uitging wordt rigoureus overhoop gehaald, waardoor de naargeestige voorbode volledig tot uiting komt.
Shiva Lingam vindt samen met Asatoma haar oorsprong in Indiase gezangen. Vooral het eerste lijkt een volledig geïmproviseerd intermezzo tussen drum en tenorsaxofoon. Op Asatoma zie je Frisell bijna voor je. Het is lieflijk, voor eens is het onheil ver te zoeken. Slaap Zacht - Inverted is meditatief, terwijl I Am Light - Inverted even daarvoor alle hoop op deze ontstane rust ontnam door een zenuwslopende combinatie van sopraansax, gitaar en electronica.
Debussy’s The Girl With The Flaxen Hair is een vreemde eend in de bijt, maar daarom niet minder mooi. Het vrije aspect wat je vaak op het puntje van je stoel laat zitten, is hier veel minder aanwezig. Het is een welkome, schitterende afwisseling. Dime Paranoiacs - Inverted sluit het album af in de stijl die overheerst; kalm, opbouwend, ruimte voor vrijheid, sereen maar onheilspellend.
De vraag rijst wat hun inspirator Motian hiervan had gevonden. En hoe ze dit live bewerkstelligen. Tot die tijd zullen we het met dit geweldige album moeten doen.
THOMAS KOK
CINEMA PARADISO
Empty Empty
Challenge Records
Kurt van Herck - tenor- en sopraansaxofoon
Willem Heylen - gitaar
Eric Thielemans - slagwerk
Jozef Dumoulin - toetsen
