Ruud Bos schrijft historie met een hele dikke stift
De muziek dateert van de jaren zestig van de vorige eeuw. De naam van de band van vorig jaar. Maar muziek en naam dekken de titel van een bijzondere cd volledig: ‘Orkest Ruud Bos – The Secret All Star Band – Studio Sessions 1964-1969’. Een nieuwe uitgave in de serie ‘Treasures of Dutch Jazz’ van het Nederlands Jazz Archief en wederom eentje om met fluwelen handschoenen aan te pakken.Secret All Star, de mannen op deze cd, jazeker. Een hele trits jazzmusici die je zonder aarzeling met ‘all star’ kunt betitelen, ook al zal daar in de roerige jaren zestig anders tegenaan zijn gekeken. Als je naar de bezetting, onderaan deze recensie kijkt, kun je je geen musicus uit dat tijdvak voorstellen die de gekozenen van Ruud Bos zou overtreffen. De manier waarop Ruud Bos dit radio-orkest – want dat was de All Star Band – samenstelde, tekent de liefde en accuratesse waarmee deze orkestleider muziek benaderde.
Dat blijkt overigens uit nog een belangrijk facet: Ruud Bos zag jazzmuziek breed. Wellicht wel in de volle breedte die heden ten dage aan dit begrip wordt toegekend. Bos’ aanwezigheid had anders wel eens heel anders kunnen uitpakken voor de tv-serie Fabeltjeskrant of de hit Jantjes Blues van Cornelis Vreeswijk. Ook daar kon hij zijn blik op jazzmuziek kwijt. Bos maakte het geen bal uit voor wie hij arrangeerde: of dat nu tv-series, reclamespotjes of bioscoopfilms waren, het was allemaal werkmateriaal. En dus ook dit radio-orkest, waarmee hij vijf jaar lang in Hilversumse studio’s opnam en waarvan een deel op deze prachtige cd is terecht gekomen.
Bos als arrangeur, maar zeker ook als componist. Daarvan getuigen de eerste vier van de in totaal zestien stukken op deze cd, plus twee bonus-opnamen. De cd wordt geopend met Han’s Blues, opgedragen aan Han Reiziger, die als producer Ruud Bos vroeg om met dit orkest, zíjn orkest, regelmatig opnamen te maken voor VPRO-radio. Na de vier Bos-composities volgen zes arrangementen van de Amerikaanse jazzmusici Thelonious Monk, Harold Arlen, Bronislaw Kaper, Arthur Schwartz, Oliver Nelson en Henri Mancini. Wat opvalt is telkens de korte duur van de stukken: kennelijk hadden Bos c.s. weinig woorden nodig om hun verhaal te doen.
Dit album is niet alleen een tijdsdocument waar het de muziek en de uitvoerenden betreft, ook de verschillen in opnametechniek uit die tijd komen duidelijk uit de verf. De opnames voor de radio, waarbij Bos telkens met andere technici moest werken, blijven achter bij de opnames uit 1969, die zijn geregistreerd in de Soundpush Studio in Blaricum. Daar hadden de technici volop voeling met jazz en ook big-bandmuziek, waaronder dit orkest van Ruud Bos zeker moet worden geschaard. Het is wederom luid toe te juichen dat het Nederlands Jazz Archief zijn serie Treasures of Dutch Jazz met deze cd uitbreidt. De producers Frank Jochemsen en Bert Vuijsje verrichtten wederom arbeid die van groot historisch belang is.
Waardevol én curieus zijn de twee bonus-opnamen aan het einde van de cd. Het orkest luisterde een radio-uitzending op toen in Amsterdam op 28 oktober 1966 het 40-jarig bestaan van de VPRO werd herdacht. Solist hier was pianist Misha Mengelberg. Hij is te horen in Alone Together en Monk’s Dream en zijn afwijkende visie op solospel krijgt hier duidelijk gestalte. Daarna speelde Bos nooit meer met Mengelberg. Waarom niet? Ruud Bos was daar duidelijk over: “Ik vond Misha erg eenzijdig. Hij paste voor mij niet helemaal in het profiel dat ik me bij een allround jazzmuzikant voorstelde.” Oef…
RINUS VAN DER HEIJDEN
Orkest Ruud Bos – The Secret All Star Band – Studio Sessions 1964-1969
Nederlands Jazz Archief
Wim Kuylenburg – trompet
Ado Broodboom – trompet
Cees Smal – trompet, flugelhorn en ventieltrombone
Eddie Engels – trompet en flugelhorn
Rudy Bosch – trombone
Marcel Thielemans – trombone
Piet Noordijk – alt- en sopraansaxofoon
Herman Schoonderwalt – klarinet, alt-, sopraan- en baritonsaxofoon
Harry Verbeke – tenorsaxofoon
Ruud Brink – tenorsaxofoon
Toon van Vliet – tenor- en baritonsaxofoon
Wim Abma – fluit
Henny Kluvers – fluit
Karel Roberti – Franse hoorn
Frans Elsen – piano
Cees Slinger – piano
Misha Mengelberg – piano
Ruud Bos – piano en vibrafoon
Joop Scholten – gitaar
Jacques Schols – contrabas
Rob Langereis – contrabas
John Engels – slagwerk
Cees See – slagwerk
